پایان نامه روانشناسی دین
پایان نامه : جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد M.A
رشته : فلسفه و کلام اسلامی
عنوان : روانشناسی دین
فهرست
چکیده |
||
مقدمه ………………………………………………………………………………… ۱ | ||
فصل اول |
||
رابطه روانشناسی و دین ………………………………………………………… ۱۱ | ||
تعریف دین ……………………………………………………………………… ۱۵ | ||
بررسی تئوریهای روانشناسانة دین …………………………………………… ۲۱ | ||
ـ تئوری تحولی پیاژه ………………………………………………………… ۲۲ | ||
ـ تئوری اریکسون ……………………………………………………………. ۲۵ | ||
ـ آلپورت ……………………………………………………………………… ۲۷ | ||
ـ یونگ ………………………………………………………………………… ۳۰ | ||
ـ هیوم ………………………………………………………………………….. ۳۵ | ||
ـ فروید ………………………………………………………………………… ۴۲ | ||
علل گرایش به دین ……………………………………………………… ۴۷ | ||
پیامدهای گرایش به دین ………………………………………………… ۵۰ | ||
ـ جیمز…………………………………………………………………………… ۵۱ | ||
تجربة دینی ……………………………………………………………………… ۵۹ | ||
تعارض علم و دین ……………………………………………………………… ۶۰ | ||
کثرتگرایی دینی ……………………………………………………………… ۶۸ | ||
فصل دوم |
||
تعریف تجربة دینی ……………………………………………………………… ۷۶ | ||
پیشینة تاریخی تجربة دینی …………………………………………………… ۷۹ | ||
اقسام تجربة دینی ……………………………………………………………… ۸۳ | ||
دیدگاههای مختلف در مورد انواع تجربههای دینی ………………………… ۸۶ | ||
ـ تجربة دینی نوعی احساس است ………………………………………… ۸۶ | ||
ـ تجربة دینی نوعی تجربة مبتنی بر ادراک حسی است ………………… ۹۵ | ||
ـ تجربة دینی ارائه نوعی تبیین مافوق طبیعی است ……………………… ۹۸ | ||
نمونههای تجربة دینی ………………………………………………………… ۱۰۴ | ||
آیا تجربههای دینی هستة مشترکی دارند …………………………………… ۱۱۸ | ||
تجربههای عرفانی ……………………………………………………………… ۱۲۰ | ||
ـ آیا تجارب عرفانی معرفتزا است ……………………………………… ۱۳۱ | ||
آیا تجربة دینی میتواند اعتقاد دینی را توجیه کند ………………………… ۱۳۵ | ||
فصل سوم | ||
نگاهی نقادانه به موضوع ……………………………………………………… ۱۴۹ | ||
ـ تقدم شرک بر یکتا پرستی………………………………………………… ۱۶۴ | ||
ـ موهوم پنداری باورهای دینی …………………………………………… ۱۶۵ | ||
ـ گناه نخستین………………………………………………………………… ۱۶۶ | ||
ـ خدای پدرگونه …………………………………………………………… ۱۶۷ | ||
ـ مفهوم جنسیت …………………………………………………………… ۱۶۸ | ||
ـ تعمیم ناروا ………………………………………………………………… ۱۷۰ | ||
فهرست منابع و مآخذ (فارسی) …………………………………………… ۱۸۰ | ||
فهرست منابع و مآخذ (انگلیسی) ………………………………………… ۱۸۴ | ||
چکیده انگلیسی………………………………………………………………… ۱۸۵ |
روانشناسی دین ، بررسی مسئله دین است از جنبه درونی و فردیِ آن . این گستره سعی می کند با تحلیل روانی انسان ( از طریق روانشناسی ) ، ریشة پیدایش دین و همینطور پیامدهای این گرایش را مورد مطالعه قرار دهد. در این باب ، نظریه های موافق و مخالف بسیاری ارائه شده است .
علل و انگیزه های بروز دیدگاه روانشناسانه دین ، سیر تاریخی آن ، تئوریها و نظریه های قابل توجه در این زمینه ، همچنین پیامدهای تبیین شخصی و روانی دین که از مهمترین آنها می توان به پلورالیسم دینی اشاره کرد ، درفصل اول این رساله مورد مداقه قرار گرفته است .
از مهمترین و محوری ترین مسائل مورد بحث در روانشناسی دین ، میتوان از بحث ‘تجربه دینی’ نام برد که به عنوان گوهر و اساس این دیدگاه ، مورد توجه و دقت نظر متفکرین ، متألهان و همچنین روانشناسان قرار گرفته است . یکی از مهمترین فرضیه های مورد بررسی در این مبحث ، معرفت زایی تجربیات دینی است و اینکه آیا تجربه دینی میتواند از لحاظ معرفتشناسی ، عینیت داشته باشند ؟
بیان نظریات مختلف در مورد این مسئله ، که در فصل دوم به آنها اشاره شده ، تا حدودی اظهار نظر در مورد آن را آسان مینماید .
نقد و بررسی موضوع نیز ، همراه با بیان نظرات متفکرین معاصر و نتیجه گیری کلی از بحث ، اجمالاً در فصل پایانی رساله آمده است .
ما حصل بحث :
ـ روانشناسی دین ، نگاهی درونی ، روانی و فردی به دین است ، بدون در نظر گرفتن جنبه های اجتماعی ، فرهنگی و … آن .
ـ تبیین شخصی و درونی دین ، از بسیاری از تعارضات میان عقاید دینی و
سایر ابعاد زندگی جلوگیری کرده و خواه و ناخواه ، اصطکاک همیشگی میان دین و
علم را
از بین می برد.
ـ از طریق ارجاع تجربیات شخصی و فردی به پیش فرضهای دینی و زمینه های مذهبی افراد ، تجربیات دینی قابل تعریف بوده و به عنوان مهمترین عامل تحویل دین به روانشناسی ، مورد بررسی و دقت نظر قرار می گیرد .
ـ تجربیات دینی از لحاظ معرفت شناسی می توانند عینیت داشته باشند و اعتقادآور باشند ( اما فقط برای صاحب تجربه و نه ناظران ، بلکه برای ناظران خارجی ، تنها جنبه آشنایی دارد )
ـ از بارزترین نتایج تبیین و تفسیر درونی و فردی دین ، اعتقاد به پلورالیسم دینی
( کثرت گرایی دینی ) است که امروزه با گسترش این روند در جوامع غربی ،
حقانیت مکاتب توحیدی و اعتقاد به صراط مستقیمی واحد ، به زیر سؤال رفته و
تا حدودی تضعیف شده است .
ـ دین از طریق تجربه درونی و شخصی قابل ادراک است ، و این ادراک بر اساس فطرت کمالجوی انسان و طبیعت وی استوار است .
ـ تجربیات دینی در صورت عینیت یافتن ، می تواند معرفت زایی کرده و اعتقادات دینی را توجیه نمایند؛ اما این مسئله در مورد شخص تجربه کننده صادق می باشد و برای شخص ناظر هیچ الزام و ضرورتی ، برای اعتقاد از طریق تجربه دینی وجود ندارد.
پایان نامه روانشناسی دین
قیمت : 8500 تومان